Jazz is.

Paul Schwarte - oktober 21, 2014

Denkend aan Jules Deelder zie ik een silhouette in een hoek van platenzaak De Swingmaster, ergens aan het eind van de jaren 80. Een zwart pak met de handen in een bak jazz. Ik wist direct wie ik zag, want een paar uur eerder had ik dat silhouette in de spotlight zien staan in de pauze van lerarenopleiding Ubbo Emmius. Daar hadden we op woensdagen ‘Broodje Met’: cultuur op school. Vooral try-outs van jonge en dus onbekende cabaretiers. Herman Finkers zag ik er. “Oh ja?” Ja. “Oh.“ En Brigitte Kaandorp. De geweldige serie ‘Pim’ ook, waar we weken later tijdens de tekenlessen nog om moesten lachen. En een dichter in een zwart pak die ik bij de VPRO wel eens ratelend voorbij had zien razen.

(Foto: Els Willems)

Het silhouette van de naar jazz snuffelende Deelder is blijkbaar op m’n netvlies blijven staan. Van de dichtende Deelder in de aula van Ubbo weet ik -met alle respect, en met uitzondering van ‘Ari’- niets meer. Maar het was waarschijnlijk geen toeval dat ik later die middag richting De Swingmaster fietste (al was het waarschijnlijk toeval dat ik daar Deelder weer zag). Jazz was, is, en zal altijd zijn bij de inmiddels welbekende Rotterdammer. Jazz zat daarom ongetwijfeld ook in het optreden. Het stuurde mij, een nog jonge, nieuwsgierige, muziekwereldontdekkende Paultje, wellicht onbewust, na schooltijd, richting die zaak met dat overweldigende aanbod. Waarvan ik nauwelijks iets kende. Waar ik dus nauwelijks eerder was geweest. Vooral omdat ik me er bijna reddeloos verloren voelde.

Bijna. Hulp in de jazzjungle vond ik niet in m’n jazzloze omgeving. Nee, het waren de muziekbladen waarin ik houvast vond. Door mij kapotgelezen Amerikaanse importbladen als Forced Exposure, Buttrag en Option deden vooral undergroundrock, maar ze pikten toch ook een aardige scheut jazz mee. Steeds weer, steeds even enthousiast. De ongebreidelde liefde van anderen voor ‘iets anders’ is belangrijk bij m’n eigen liefde voor muziek, voor m’n smaakontwikkeling. Die liefde slaat over als je er open voor staat. Het heeft me door de jaren heen allerlei zijpaden ingeduwd, waarvan er eentje letterlijk naar De Swingmaster leidde.

Swingmaster Sem (Foto: Michiel Thomas)

Daar sloeg de vonk verder over. Het kleine, overvolle pand aan de Kruitlaan ademde jazz, en alles daar omheen. Er was hulp van de twee swingmasters Sem en Leo bij eerste aankopen. De materie werd langzaam samenhangend, al ben ik zeker geen jazzman als Deelder geworden. Iemand die jazz leeft, bemint en voelt. Noem me maar een gematigd jazz-innemer. Het is meer snoepen dan voeden, meer het ‘met’ dan het ‘broodje’. Jazz is lekker. Thuis de familie Coltrane, live bijvoorbeeld de piepknor van Ken Vandermark. Volgens mij werd het die woensdagmiddag een Sun Ra-verzamelaar op Blast First. Voor als jazz even moet is jazz dichtbij.

Deelder is jazz. En hij is dichtbij. Zondag 26 oktober, met De Deeldeliers, houdt hij drummend, zingend en sprekend, samen met pianist Bas van Lier (en wellicht nog een paar hepcats), de jazz levend in de EMG Faktors aan het Eemskanaal. Als je een dag later je fiets pakt heb je kans dat je z’n silhouette ziet in een hoek van het prachtige nieuwe pand van De Swingmaster. Zij gaan net als Deelder dom door daar. Jazz blijft.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>